رشد قیمت نفت ادامه می‌یابد؟

یک شنبه 19 مهر 1394   سرویس

افزایش 9 درصدی بهای طلای سیاه در یک هفته

 

بعد از اینکه نفت بیش از یک ماه روی خط 45 دلار به ازای هر بشکه نوسان کرد، هفته گذشته توانست با رشد بیش از 9 درصدی از این بازه قیمتی عبور کرده و حتی در لحظاتی از روز جمعه بیش از 50دلار معامله شود.

 

 

نوسانات محدود نفت طی بیش از یک ماه گذشته موجب شده بود که برخی کارشناسان با اشاره به اینکه بازار به اخبار بد واکنش نشان نمی‌دهد، افزایش قیمت‌ها را پیش‌بینی کنند. حال با رشد قیمت‌ها در هفته گذشته گمانه‌زنی‌ها درخصوص ادامه‌دار بودن این روند  یا توقف آن شروع شده است. «دنیای اقتصاد» در گزارش زیر با اعلام برخی برآوردهای کارشناسان و موسسات بین‌المللی از آینده نفت، ریسک‌های پیش‌روی این بازار را بررسی کرده‌ است. بر اساس بررسی‌های انجام شده نوسان نفت در محدوده 40 تا 60 دلار همچنان ممکن‌ترین احتمال پیش روی بازار نفت است اما ریسک‌هایی در این بازار وجود دارد که می‌تواند قیمت‌ها را برای مدت کوتاهی به خارج از این بازه بکشاند.

 

رشد هفتگی قیمت نفت

به گزارش «دنیای اقتصاد»، قیمت نفت برنت و WTI در هفته کاری میلادی گذشته توانست بیش از 9 درصد رشد کند و بیشترین رشد هفتگی از ماه آگوست رقم بزند؛ نفت خام آمریکا در بازار آتی برای تحویل در ماه نوامبر در این بازه زمانی بیش از 4 دلار رشد کرد و روز جمعه به 63/ 49 دلار بر بشکه رسید. نفت برنت نیز هفته گذشته بیش از 5/ 4 دلار در هر بشکه رشد کرد و روز جمعه، آخرین روز معاملاتی 65/ 52 دلار معامله شد. به گزارش خبرگزاری رویترز، رشد هفته گذشته بیشترین رشد هفتگی قیمت نفت طی 11 هفته اخیر بوده است.

 

در اولین روز کاری هفته گذشته نفت مانند روال یک ماه گذشته خود حول قیمت 45 دلار در هر بشکه معامله شد اما انتشار گزارش ماهانه اداره اطلاعات انرژی آمریکا در روز سه‌شنبه این روند را به‌هم ریخت و در این روز شاهد رشد 5 درصدی قیمت‌ها بودیم. اداره اطلاعات انرژی آمریکا در گزارش ماهانه خود موسوم به چشم‌انداز کوتاه‌مدت انرژی اعلام کرد سال 2016 شاهد بیشترین نرخ رشد تقاضا طی 6 سال اخیر خواهیم بود و این مساله در کنار کاهش تولید از سوی کشورهای غیر‌عضو موجب کاهش مازاد عرضه در بازار نفت خواهد شد. بر اساس گزارش این موسسه افت مازاد عرضه سریع‌تر از آنچه که تا‌کنون به نظر می‌رسید، اتفاق خواهد افتاد. انتشار این گزارش بازار نفت را با شوک مواجه کرد و افزایش قیمت نفت را در این روز رقم زد. اما روز چهارشنبه مشخص شدن اینکه حجم ذخایر نفت آمریکا برخلاف برآوردهای قبلی رشد داشته است، مانع از افزایش قیمت نفت شد. اداره اطلاعات انرژی آمریکا اعلام کرد  حجم  ذخایر نفت این کشور 1/ 3 میلیون بشکه افزایش یافته است، در حالی که API روز پیش از آن کاهش این ذخایر را برآورد کرده بود. در این بین افزایش تنش‌ها در سوریه و حمله هوایی روسیه به مواضع داعش در این کشور موجب نگرانی از افزایش تنش‌های ژئوپلیتیک شد و به رشد قیمت نفت کمک کرد و در مجموع شاهد رشد قیمت نفت در دو روز کاری پایانی هفته گذشته بودیم.

 

روز جمعه نفت نوسانات شدیدی را تجربه کرد چراکه از یکسو معامله‌گران به عوامل بنیادی بازار که نشان از تداوم مازاد عرضه داشتند توجه می‌کردند، از سوی دیگر شاهد کاهش تعداد دکل‌های حفاری آمریکا برای ششمین هفته متوالی بودند. بیشترین قیمت معامله شده در این روز 92/ 50 دلار به ازای هر بشکه بود و در کمترین سطح قیمت‌ هر بشکه نفت به 17/ 49 دلار رسید که این تفاوت قیمت نشان از دامنه نوسان 75/ 1 دلاری در یک روز دارد. نوسانات شدید قیمت در این روز علامت نا‌اطمینانی فعالان بازار به رشد‌های قیمتی هفته گذشته است.

 

تعداد دکل‌های حفاری آمریکا نیز در هفته گذشته برای ششمین هفته پیاپی کاهش یافت. بر اساس داده‌های منتشر شده شرکت بیکر هیوز در روز جمعه، تعداد دکل‌های فعال در میادین نفتی آمریکا هفته گذشته 9 عدد کاهش یافته و به 605 دستگاه رسیده است. بر این اساس طی 6 هفته گذشته 61 عدد از تعداد دکل‌ها کاسته شده است. با این وجود برخی از کارشناسان بر این باورند که این تعداد کاهش برای مهار بازار خرسی نفت کافی نیست. یکی از کارشناسان نفتی پیش از این به رویترز گفته بود که این هفته حداقل باید شاهد افت 10 تا 15 عددی تعداد دکل‌ها باشیم تا بتوان به تداوم رشد قیمت‌های اخیر امید داشت.

 

دوقطبی برآوردهای آینده نفت

در حال حاضر دو دیدگاه در بازار نفت حاکم است. از سویی برخی با اشاره به کاهش تولید نفت از سوی تولیدکنندگان خارج از اوپک انتظار دارند رشد قیمت نفت در هفته‌های پیش‌رو ادامه داشته باشد، اما در مقابل برخی بر این باورند که عوامل بنیادی بازار همچنان ضعیف است و رشد قیمت نفت غیر واقعی و تصنعی است.

به‌طور مثال، گلدمن ساکس از موسساتی که برآوردهای بسیار بدبینانه‌ای از آینده بازار نفت ارائه می‌کند و پیش از این نیز رسیدن قیمت نفت تا مرز 20 دلاری را نیز دور از انتظار ندانسته بود، با رشد قیمت نفت در هفته گذشته اعلام کرد همچنان بر مواضع خود پافشاری می‌کند و رشد اخیر قیمت نفت بی‌اساس  است. به گفته کارشناسان این بانک فعال در بازار نفت عوامل بنیادی بازار همچنان ضعیف و قیمت منطقی برای نفت محدوده 40 تا 45 دلار است. این درحالی است که به گفته جان کمپ، تحلیلگر بازارهای کالایی خبرگزاری رویترز، بازار نفت به اظهارات کارشناسان گلدمن ساکس واکنش نشان نداد و  هفته را مثبت به پایان رساند.

 

در مقابل گلدمن ساکس، مدیر عامل شل هفته گذشته اعلام کرد نشانه‌هایی از بهبود قیمت نفت ظهور کرده است. در واقع بن ون بیوردن بر اساس کاهش سرمایه‌گذاری‌ها در میادین نفتی که هزینه تولید بالایی دارند و پیش‌بینی کاهش عرضه نفت از سوی این نوع میادین تغییر عوامل بنیادی بازار و افزایش قیمت نفت را برآورد کرده بود.

 

 در این بین گزارش اخیر اداره اطلاعات انرژی آمریکا و برآوردهای آژانس ‌بین‌المللی انرژی گفته‌های مدیر عامل شل را تایید می‌کند. اداره اطلاعات انرژی آمریکا در گزارش چشم‌انداز بازار نفت در ماه اکتبر اعلام کرد متوسط تولید روزانه نفت آمریکا در ماه سپتامبر 120 هزار بشکه کاهش یافته است، تولید نفت این کشور بر اساس برآوردهای EIA به متوسط روزانه 2/ 9 میلیون بشکه در سال 2015 و 9/ 8 میلیون بشکه در سال 2016 خواهد رسید. بنابراین تولید نفت این کشور بعد از سال 2005 و وقوع انقلاب شیل برای اولین بار رشد منفی خواهد داشت. در عین حال اداره اطلاعات انرژی آمریکا برآورد تقاضای نفت در سال آینده میلادی را نسبت به گزارش ماه قبل خود افزایش داد و اعلام کرد رشد تقاضا در سال جاری میلادی 3/ 1 میلیون بشکه در روز خواهد بود و در سال 2016 به 4/ 1 میلیون بشکه خواهد رسید. این سازمان در گزارش ماه قبل خود رشد تقاضا در سال‌های یاد شده را به ترتیب 2/ 1 و 3/ 1 میلیون بشکه در روز برآورد کرده بود.

 

ریسک‌های موجود بازار را به کدام سو می‌برد؟

در حال حاضر پیش روی بازار نفت ریسک‌هایی وجود دارد که می‌تواند از افزایش قیمت‌ها جلوگیری کند یا اینکه رشد پیش‌بینی نشده‌ای را در قیمت نفت رقم بزند.

اولین ریسک مربوط به  مسائل  ژئوپلیتیک است. در حال حاضر تنش‌ها در منطقه خاورمیانه بالا گرفته است. روابط سرد بین ایران و عربستان به خصوص بعد از فاجعه منا و از سویی خطر گسترش قلمرو گروهک تروریستی داعش نگرانی‌هایی از اختلال در عرضه نفت منطقه به وجود آورده است. در این بین روسیه در روزهای اخیر موشک‌هایی به خاک سوریه پرتاب کرد و مواضع داعش را در این کشور هدف قرار داد. این اقدام روسیه با واکنش عربستان سعودی مواجه شد و سعودی‌ها این اقدام روسیه را دخالت در امور داخلی کشور سوریه دانستند. هرچند گفته می‌شود با افزایش تولید نفت شیل و به وجود آمدن مازاد عرضه بیش از 3 میلیون بشکه در روز در بازار نفت، خاورمیانه و کشورهای حاشیه خلیج فارس قدرت خود را از دست داده‌اند اما با جای گرفتن بیش از 48 درصد ذخایر  نفتی جهان در این منطقه، اختلال در امنیت این منطقه همچنان می‌تواند بزرگ‌ترین محرک قیمت‌های جهانی نفت باشد.

 

اما ریسک دومی که به کاهش عرضه منجر شده و فعالان بازار در بیش از یک سال گذشته با دقت آن را رصد می‌کنند، کاهش عرضه نفت از میادین نفتی نامتعارف است که هزینه تولید بالایی دارند. در واقع با افت بیش از 50 درصدی قیمت نفت در یک سال اخیر سرمایه‌گذاری در میادین نفتی به شدت کاهش یافته که کاهش 60 درصدی تعداد دکل‌ها در میادین نفتی آمریکا یکی از نمودهای آن است. در این بین اما برخی بر این باورند که تاثیر کاهش تعداد دکل‌ها و کاهش عرضه نفت آمریکا به قدری نیست که بتواند مازاد عرضه کنونی بازار نفت را جذب و بازار را متعادل کند.

اما عامل بعدی که می‌تواند قیمت نفت را در آینده تحت تاثیر قرار دهد، همکاری کشورهای عضو و غیر عضو برای کاهش عرضه نفت است که همچنان از سوی برخی کارشناسان مطرح می‌شود. روز گذشته یکی از مشاوران وزیر نفت عربستان اعلام کرد: بازار نفت به یک لنگر نیاز دارد! وی گفت: فقدان یک لنگر یا یک رهبری روشن در بازار نفت موجب شده که این بازار با عدم قطعیت مواجه و شاهد نوسانات شدیدی باشد. بی‌ثباتی کنونی بازار نفت می‌تواند در نبود یک لنگر ادامه داشته باشد.

 

این دیدگاه توسط ابراهیم المنا یکی از مشاوران سعودی‌ها اظهار شده است و به گفته رویترز نشان می‌دهد عربستان و دیگر اعضای اوپک به این نتیجه رسیده‌اند که به تنهایی نمی‌توانند بازار نفت را هدایت کنند و به یک مکانیزم جمعی و همکاری تولیدکنندگان خارج از این سازمان برای خروج از بی‌ثباتی کنونی بازار نفت نیاز دارند. پیام عربستان روشن است؛ این کشور دیگر حاضر نیست بار کنترل بازار و حفظ قیمت‌ها را به تنهایی به دوش بکشد و اگر دیگر تولیدکنندگان قیمت‌های بالاتری می‌خواهند باید از سهم تولید خود بکاهند.

 

هیچ نشانه‌ای از اینکه عربستان قصد دارد استراتژی بلند‌مدت خود را تغییر دهد وجود ندارد. چراکه دیگر رقبای این کشور قصد همکاری با آن را ندارند. عراق با همه توان در حال افزایش تولید خود است و ایران نیز خود را برای رفع تحریم‌ها و افزایش تولید آماده می‌کند. در خارج از اوپک نیز روسیه و مکزیک به پیشنهاد کاهش تولید دست رد زده‌اند.

 

اما بازار با تهدیدهایی نیز مواجه است که ممکن است مجددا قیمت نفت را در مسیر کاهشی قرار دهد و برآوردهای موسسه گلدمن ساکس از رسیدن نفت به قیمت 20 دلاری را محقق کند. از سویی در ماه‌های آینده با رفع تحریم‌های ایران شاهد افزایش 500 هزار بشکه‌ای عرضه جهانی نفت از سوی کشورمان خواهیم بود.

 

ست کلینمان، رئیس بخش استراتژی انرژی در سیتی گروپ نیز در این خصوص به تازگی اظهار کرد: در چند ماه آینده، ما شاهد افزایش روزانه ٥٠٠ هزار بشکه‌ای صادرات نفت ایران خواهیم بود اما نمی‌دانم این افزایش عرضه تا چه اندازه بر قیمت‌ها تاثیر‌گذار خواهد بود.

 

 تهدید دیگری که هفته گذشته به شکل جدی‌تری مطرح شد و قیمت نفت را تهدید می‌کرد، رفع قانون منع صادرات نفت آمریکا است. روز جمعه طرح لغو ممنوعیت صادرات نفت خام آمریکا با حمایت جو بارتون، نماینده حزب جمهوری‌خواه مجلس نمایندگان از ایالت تگزاس، با ٢٦١ رای موافق در برابر ١٥٩ رای مخالف تصویب شد. در بیش از 40 سال گذشته برای جلوگیری از رشد قیمت بنزین در آمریکا تولیدکنندگان نفت در این کشور از صادرات نفت منع شده و مجبور بودند نفت خود را در بازارهای داخلی این کشور به فروش برسانند. اما با افزایش عرضه نفت شیل مازاد عرضه در بازار نفت آمریکا بیشتر از دیگر بازارهای جهان شد و قیمت نفت خام آمریکا به زیر برنت رسید. با توافق ایران و غرب و احتمال لغو تحریم‌های نفتی ایران سناتورهای جمهوری خواه به باراک اوباما برای لغو قانون منع صادرات فشار آوردند؛ چراکه به گفته این عده در حالی که آمریکا ورود نفت ایران به بازارهای جهانی را آزاد می‌کند، با این قانون در واقع نفت خود را تحریم کرده است. حال با وجود تصویب این طرح مجلس سنای آمریکا به دلیل اینکه تعداد آراء کمتر از 190 رای بوده همچنان خطر وتوی آن توسط رئیس‌جمهوری این کشور وجود دارد. کاخ سفید هفته گذشته این طرح را تهدید به وتو و تاکید کرد که کنگره باید برای انتقال آمریکا به سمت منابع انرژی پاک کار کند. کارشناسان بر این باورند آزادی صادرات نفت آمریکا موجب افزایش قیمت نفت خام آمریکا و نزدیک شدن آن به قیمت نفت برنت خواهد شد و در مقابل قیمت نفت برنت نیز کاهش می‌یابد. همچنین اعمال این طرح به‌عنوان مشوقی برای سرمایه‌گذاران در میادین نفتی شل کمک خواهد کرد.

 

به گزارش «دنیای اقتصاد» با بررسی گزارش‌هایی که توسط موسسات بین‌المللی انرژی طی یک ماه اخیر منتشر شده و همچنین اظهارات کارشناسان بین‌المللی انرژی می‌توان نتیجه گرفت که پیش‌بینی نفت 20 دلاری برای نفت شاید کمی بدبینانه باشد و هرچند به دلیل ریسکهایی که همچنان بازار نفت را تهدید می‌کند نمی‌توان آن را به کلی رد کرد؛ اما حتی اگر در صورتی که قیمت نفت به این محدوده نزدیک شود در طولانی مدت نمی‌توان شاهد معامله شدن قیمت نفت در این قیمت باشیم. در مقابل نیز هرچند هفته گذشته قیمت نفت حدود 9 درصد رشد کرد اما نمی‌توان انتظار داشت قیمت نفت این روند را در طولانی مدت ادامه دهد و بعید به نظر می‌رسد قیمت‌ها طی چند ماه آینده بتواند به مرز 70 دلار که برخی بانک‌های فعال در بازار نفت از جمله کامرز بانک برآورد کرده بود، برسد. بنابراین محدوده نفت 40 تا 60 دلار برای هر بشکه نفت خام آمریکا همچنان بازه قیمتی معقولی به نظر می‌رسد. چراکه با رسیدن قیمت‌ها به زیر 40 دلار کاهش عرضه با سرعت بیشتری رخ می‌دهد و با کاهش عرضه شاهد رشد مجدد قیمت‌ها خواهیم بود. اما در صورتی که نفت از مرز 50 دلاری که در حال حاضر به آن نزدیک شده است در جهت افزایش قیمت زیاد فاصله بگیرد شاهد بازگشت سریع فراکلاگ‌ها و افزایش سریع عرضه نفت خواهیم بود و افت مجدد قیمت‌ها رقم خواهد خورد. بنابراین همچنان محدوده 40 تا 60 دلاری برای متوسط قیمت نفت محتمل‌ترین گزینه پیش‌روی بازار نفت در کوتاه‌مدت و میان‌مدت است

 

 

یک شنبه 19 مهر 1394
دنیای اقتصاد



نظرات

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در وب منتشر خواهد شد
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد